Voor de vierde keer reed ik eind januari naar het jaarlijkse open toernooi in het noord Duitse kuuroord Bad Zwischenahn. Het valt een beetje ongelukkig vrijwel altijd samen met het laatste weekend Wijk aan Zee maar dat weerhield me niet om mijn geluk weer eens te beproeven.

In Duitsland is het speelschema van zeven (klassieke) partijen in vier dagen nogal gebruikelijk en ik vind het aantrekkelijk. Het duurt niet te lang en duurt als regel van donderdag (één partij) t/m zondag. Je bent dus vooral aan het schaken en hebt weinig kans om je te vervelen want zoveel is er ook weer niet te doen in Bad Zwischenahn. Het plaatsje telt bijna 30K inwoners en is gelegen aan het Zwischenahner meer.  Een eeuw geleden bedacht men blijkbaar dat dit een goede reden was om er talloze kuurhotels neer te zetten. Wikipedia zegt daarover: “Bad Zwischenahn ligt aan het toeristisch belangrijke Zwischenahner Meer met veel geestgronden en veengebieden. De mogelijkheid, als geneeskrachtig beschouwde modderbaden te nemen, kon de plaats tot een staatlich anerkanntes Moorheilbad uitgroeien”.

’s Zomers is het er druk met toeristen en in het laatste weekend van januari arriveren de schakers. Niet weinig – 377 verdeeld over vier groepen in 2026. En ook behoorlijk wat sterke, in deze editie zeven GMs en zes IMs. De sterkste speler was Erik van den Doel, die het toernooi weer niet zou winnen.

Enkele weken voor het toernooi was ik verrassend – ook voor mijzelf – succesvol geweest tijdens de Chess.com Botwinnik Open in Zoetermeer. Met in de laatste ronde zelfs op bord 1 een spectaculaire partij tegen GM Liam Vrolijk, die helaas wel verloren ging.
Kon die goede lijn worden voortgezet?

Wat allereerst opviel in Bad Zwischenahn waren de leeftijden van mijn tegenstanders. Namelijk resp. 15, 16, 12, 10, 43, 36 en 17 jaar. Oftewel m.u.v. de ronden vijf en zes allemaal jeugdspelers! Ik weet, veel senioren spelen er liever niet tegen, ik zie dat anders. Jeugdspelers hebben vaak nog duidelijke tekortkomingen, vooral in strategisch begrip en in het eindspel, daar kun je je voordeel mee doen.

De eerste twee ronden leverden een nul en een punt op tegen, zoals gezegd, jeugdspelers. Die bepaald niet talentloos waren. Maar de tegenstander in ronde drie sloeg alles. Een Oekraïense jongeman van pas 12 jaar oud die speelde met een air van een volwassene speelde zonder arrogant te zijn. Daarnaast speelde hij vrijwel a tempo hetgeen hem al snel een verloren stelling opleverde. Echter in tijdnood blunderde de oude man dan eindelijk en gaf het punt weg. Maar een bijzondere partij was wel!

Partij 1: A.L. – Nazar Tarasenko (2190)  

1.e4 e5 2.f4 exf4 3.Pf3 g5 4.Pc3 g4 5.Pe5 Dh4+ 6.g3 fxg3 7.Dxg4 (zwart veerde een cm of tien van zijn stoel omhoog!) g2+ 8.Dxh4 gxh1D

Stelling na 8….gxh1D

Dit kun je meemaken wanneer je Koningsgambiet speelt. Mijn tegenstander speelde totnutoe snel en met ongeloof in zijn gezicht, kan wit zich dit permitteren?
Speciale aandacht voor de zwarte dame op h1, het zou het terugkerend thema voor me worden dit toernooi.

9. Dh5! Ja dus, en tot zover kende ik het. Wit staat duidelijk beter maar helaas, ik wist het na allerlei avonturen niet te verzilveren.

Dat betekende een matige 1/3 start. Bovendien bleken er nog jongere talenten mee te doen die mijn pad zouden kruisen. In ronde vier trof ik de 10-jarige Konstantin Mueller, toch al goed voor 2084. Dan voel je je niet geheel op je gemak maar deze keer bleek dat tienjarigen nog niet alle finesses van de Siciliaan beheersen en kon ik vrij gemakkelijk een punt bijschrijven.

Partij 2: Konstantin Müller (2084) – A.L.  

Slotstelling, na 30… Th1!

Een leuke slotzet met wederom een cruciale rol voor veld h1. Wit wilde zich niet mat later zetten en gaf op (31.Dxh1 Df2+ 32.Kd1 Pe3+ 33.Kc1 Dc2 mat)

Toch valt bovenstaande in het niet bij de avonturen in ronde vijf tegen Dawid Pieper, zowaar een volwassen tegenstander.
Opnieuw een Koningsgambiet maar deze keer mislukte mijn opzet en keek ik naar de volgende ruïne:

Partij 3: A.L. – Dawid Pieper (2152)

Stelling na 21…Dc7-b6!

Ai, met aanval op Tg1 plus de dreiging van Pc7 met damewinst. Wederom, gespiegeld, een zwaar stuk in het verre hoekveld, en mijn dame kent zware problemen.

22.Tf1 Pc7

Stelling na 22…Pe6-c7

Is het respectloos om nog door te spelen met (onvermijdelijk) twee lichte stukken voor een dame? Terwijl dat door mijn hoofd spookte ontwaarde ik nog een toevallige kans.

23.Pa4!+ Da5 24.b4! Dxb4+ 25.c3 Dxa4 26.Db7

Stelling na 26.Db7

Ongelooflijk, ten koste van een stuk en twee pionnen is de witte dame ontsnapt en staan er tevens twee zwarte stukken aangevallen. Een direct mat zag ik niet…

26….Lg2??  niet onlogisch maar verzuimt om te winnen met 26….Dxa2 27.Ke3 Pd7! en Pxe5

Stelling na 26….Lg2

Ik keek ondanks beperkte bedenktijd nog eens goed naar de stelling en zag een volgende kans. Wat heet, de engines geven ondertussen aan dat wit gewonnen staat!!

27.Txf7!! Dxa2+ 28.Kc2 Kxf7 (er dreigde immers Tf8+)

Stelling na 28…Kxf7

29.g8D+! (28.Dxc7+ Kg8 29.e6! wint ook) Txg8 (29…Kxg8 30.Dxc7 loopt meteen mat) 30.Dxc7+ en vanaf nu past het allemaal precies tot het mat: 30…Ke8 31.Dxb8+ Kd7 32.Dxg8 Le4 33.e6+! Kc7 34.Lf4+ Kb7 35.Db8+ Ka6 36.Dc8+ Kb5 37.Db7+ Kc5 38.Db4 mat.

Slotstelling na 38.Db4 mat

Een wonderbaarlijke ontsnapping!

Een min of meer solide remise tegen een andere ‘veteraan’ (van 36) leverde een score van 3,5/6 op met in de slotronde weer een ambitieuze jongeling van 17 jaar. Het onttakelen van zijn te passief opgezette Paulsen Siciliaan leverde me niet al teveel problemen op:

Partij 4: A.L. – Yonathan Winkler (2224)

Stelling na 21…Dd7-f5

Met de eerdere partijfragmenten en de cruciale hoekvelden in gedachten was deze stelling niet moeilijk meer om op te lossen. De zwarte koning staat hulpeloos in het centrum en wit kan al toeslaan:

22.Ta8! Dxf3 (iets beters is er niet: 22…Txa8 23.Dc6+ Dd7 24.Dxa8+ en mat op de volgende zet)
23.Txc8+ Kd7 24.Td8+ en opgegeven, wit houdt een extra toren over.

Dat betekende een keurige 4,5/7 en zelfs een ratingprijs van €100. Maar bovenal enkele voor mij onvergetelijke partijen met als hoogtepunt de curieuze ontsnapping tegen Herr Pieper in ronde vijf. Die ondanks zijn teleurstelling zo sportief was om na afloop nog lang  te willen analyseren.  

Postscript
Het was mijn vierde deelname in Bad Zwischenahn, na 2024, 2025 en ‘lang geleden’ in 2014. De laatste ronde in 2014 was een gedenkwaardige met een bijzonder verhaal dat ik graag deel.
Het is zondagmiddag en de zevende en laatste ronde zal spoedig beginnen. Ik maak me zorgen. De weersverwachting is slecht met verwachte sneeuwbuien in Noord Duitsland en Noord Nederland. En ik zal vanavond toch echt terug moeten rijden naar Heemstede. In een auto zonder winterbanden, wat een slechte voorbereiding.
Dus neem ik me voor om z.s.m. remise aan te bieden in de hoop de winterse buien voor te blijven. Mijn tegenstander heeft een rating van 1950, honderd punten minder dan ik, en ik speel met wit. Dat zou hij toch moeten aannemen, nietwaar? Probleem, het is een tienjarig Duits jeugdtalentje en hij wil gewoon spelen, gelijk heeft hij! Mijn remiseaanbod na een zet of zeven slaat hij derhalve af. Maar enkele zetten later gaat hij flink in de fout:

Partij 5: A.L – V.K.

Stelling na 12.Pe5

Zwart koos ongelukkig voor 12…0-0? en was na 13.Pxc4! een gezonde pion kwijt.
Nog steeds wilde ik z.s.m. naar huis rijden en bood derhalve in een +1 stelling nogmaals remise aan…. Dit maal accepteerde hij het wel en kon ik de terugtocht aanvaarden. Maar niet voordat ik in de gang getuige van was hoe hij flink op zijn kop kreeg van zijn vader!

Twaalf jaar later is Vincent Keymer één van de beste spelers in de wereld.

De sneeuwbuien ben ik voorgebleven.