De verrassingen van het middengambiet

De middengambietavond van Caïssa-Eenhoorn kreeg gisteren een einde dat net zo verrassend was als de opening zelf. Nadat Arne Moll – auteur van ‘The Center Game’ – er veel over had verteld, waagden 22 spelers van de Hoornse vereniging zich in een zevenrondig snelschaaktoernooi aan de verplichte zetten 1. e4 e5 2. d4 exd4 3. Dxd4. Het vervolg heeft nogal wat surprises en daar zorgde ook Peter Doggers voor. In een barragepartij tegen Mason Brouwer met de toernooizege als inzet dacht hij na de slotzet van zijn opponent verloren te staan en gaf op. ,,Huh’’, was de reactie van de zwartspeler. Het pionneneindspel bleek een remisestelling te zijn.

Arne Moll, die de loper op f8 naar b4 zal spelen, legt een variant van het middengambiet uit.

Na de grootmeesters Artur Jussupow (driemaal gastspreker in Hoorn) en Mihail Marin was Arne Moll de derde topspeler die een clinic hield bij de schaakclub uit Hoorn. Vorig jaar is zijn Engelstalige boek over het middengambiet op de internationale markt verschenen en onder meer in New in Chess, behorend tot de beste schaakmagazines ter wereld, en op de Engelse website chess.co.uk goed ontvangen. Arne maakt deel uit van het topteam van Caïssa-Eenhoorn, een solide ploeg in de op een na hoogste klasse van Nederland.

Met zo’n dertig belangstellenden was de speelzaal van de club flink bezet. De ‘docent’ vertelde zijn toehoorders  dat menig schaker sceptisch tegenover de opening staat, vanwege 4. … Pc6. Tempowinst, omdat wits dame wordt aangevallen. ,,Maar in veel varianten blijkt het paard in de weg te staan’’, vervolgde hij. ,,De opening is niet zo slecht als hij lijkt.’’ Op het demonstratiebord toonde Arne een stelling na de zevende zet, waarin wit lang en zwart kort heeft gerokeerd. ,,Meer dan honderd jaar een stelling, waarvan men dacht dat het niks was voor wit. Maar niet zo lang geleden zijn er veel ideeën ontdekt en is het middengambiet een opening die je kunt spelen. En begint het door te dringen dat het een stelling is die zwart eigenlijk niet op het bord wil hebben.’’

Waar gaat de aangevallen dame op d4 naar toe?

De aangevallen dame kan naar e3 en daarna eventueel naar g3 of f4, dat laatste bedacht door Judit Polgár. De ervaren schaker uit Weesp liet via een aantal varianten de voordelen voor wit zien. Met een heldere uitleg maakte hij de gedachte achter een bepaalde zet duidelijk, met bijvoorbeeld ook de witte dame naar c4 of d3. En bleek het middengambiet opeens veel levendigheid te bevatten. Dat was ook de ervaring van verschillende deelnemers aan het snelschaaktoernooi. De opening nodigde uit tot een andere spelopvatting en menigeen stapte af van het eigen behoudende systeem om meer aanvallend te denken.

Zwart begint. Jelle de Jong ziet het wel zitten, als hij het middengambiet tegen zich krijgt.

Een van de avontuurlijkste schakers van de vereniging is Fred Avis en gezien zijn – vaak offensieve – speelstijl lijkt het middengambiet hem goed te passen. Om die reden was het niet vreemd dat de oud-clubvoorzitter na vijf ronden snelschaken met 1. e4 e5 2. d4 exd4 3. Dxd4 hoog geklasseerd stond. In zijn zesde partij versloeg hij koploper Peter Doggers, waardoor beiden met de eveneens winnende Mason Brouwer met vijf punten aan de leiding gingen. Fred ging in de slotronde onderuit tegen Mason, terwijl Peter te sterk was voor Robbert van Dijkhuizen, die een halfje minder had. Een barrage werd noodzakelijk om de toernooiwinnaar aan te wijzen en in een doodse stilte, met veel toeschouwers rondom de tafel, leek de beslissingspartij ook onbeslist te blijven. Tot Peter de slotstelling verkeerd inschatte.

Voor de ‘cursisten’ bestond de mogelijkheid om ‘The Center Game’ te kopen en veel spelers van Caïssa-Eenhoorn gingen met het boek naar huis.

Eindstand toernooi (er is in één grote groep gespeeld):
Groep 1:
1. Mason Brouwer (2121)..................................7  6  0  1 = 6 
2. Peter Doggers (2168)..................................7  6  0  1 = 6
3. Arne Moll (2201)......................................7  4  1  2 = 4½
4. David Verweij (2056)..................................7  4  1  2 = 4½
5. Robbert van Dijkhuizen (1959).........................7  4  1  2 = 4½
6. Martijn de Wit (1865).................................7  4  1  2 = 4½
7. Sjoerd Kelder (1946)..................................7  4  0  3 = 4
8. Kevin de Rooij (1920).................................7  4  0  3 = 4
9. Sernin van de Krol (1857).............................7  3  0  4 = 3
Groep 2:
1. Fred Avis (1882)......................................7  5  0  2 = 5
2. Rik Slaman (1855).....................................7  4  0  3 = 4
3. Co Buysman (1747).....................................7  3  0  4 = 3
4. Piet Aardenburg (1771)................................5  2  0  3 = 2
5. Lex Griffioen (1729)..................................7  2  0  5 = 2
6. Jelle de Jong (1765)..................................6  1  0  5 = 1
7. Arend Stapel (1762)...................................3  1  0  2 = 1
Groep 3:
1. Aad Laan (1743).......................................7  4  0  3 = 4
2. Willem van der Veen (1575)............................7  3  0  4 = 3
3. Wout Druijf (1701)....................................7  3  0  4 = 3
4. Jan Kuin (1473).......................................6  2  0  4 = 2
5. Renzo Snel (1545).....................................6  1  0  5 = 1
6. Jamal Zyat (1676).....................................6  0  0  6 = 0

Arne Moll: auteur van ‘The Center Game’ en de derde topspeler die bij De Eenhoorn en Caïssa-Eenhoorn een clinic verzorgt.

In een volle speelzaal van Caïssa-Eenhoorn wordt aandachtig geluisterd naar ‘docent’ Arne Moll.

Arnold van der Wolff is al meer dan een halve eeuw lid. Hoe vaak heeft hij het middengambiet gespeeld? Met het boek in zijn bezit kan hij zich in de opening verdiepen.

Een gesigneerd boek nog wel.

En ook Mason Brouwer, de latere toernooiwinnaar, krijgt een krabbel van de auteur van ‘The Center Game’.

Fred Avis past een succesvolle tactiek toe. Voor het middengambiettoernooi begint, neemt hij alvast wat varianten door. Aad Laan kijkt mee. Niet toevallig worden zij eerste in groep 2 en 3 ☺.

Het middengambiettoernooi kan beginnen.

Middengambietkenner Arne Moll opent het snelschaaktoernooi tegen Jelle de Jong.

Aad Laan lijkt nu al te schrikken van de zet die Robbert van Dijkhuizen nog moet spelen: 3. … Pc6.

Mason Brouwer kijkt enigszins verbaasd naar het loperschaak van Arend Stapel. Arne Moll bladert door ‘de middengambietbijbel’ om te kijken of deze variant er in staat.

Een sportieve felicitatie van Lex Griffioen. Zijn vlag is gevallen in zijn partij tegen Jan Kuin die dat nog niet heeft gezien.

En David Verweij (links) en Arne Moll feliciteren elkaar met hun remise. Het aanbod komt van de zwartspeler die met een paar seconden op de klok voor beiden iets minder tijd heeft.

Koploper Peter Doggers (vijf punten) treft in de zesde ronde met wit concurrent Fred Avis (vier punten).

Mason Brouwer (vier punten) neemt het in zijn zesde partij op tegen witspeler Arne Moll.

Toptafel in de slotronde. Peter Doggers (links), Fred Avis (ernaast) en opponent Mason Brouwer hebben vijf punten, Robbert van Dijkhuizen 4½.

De toptafel van de andere kant gezien.

De barrage is beginnen. Mason Brouwer gaat na 4. … Pc6 de klok indrukken.

Er is de nodige belangstelling voor de ontknoping van het middengambietsnelschaaktoernooi.

Onder het oog van de meester is Peter Doggers aan zet.

Peter Doggers en Mason Brouwer (rechts) zijn in een paardeindspel met elk zes pionnen, op dezelfde lijnen, beland.

Onder de handshake is de slotstelling zichtbaar.